Kolon ve Rektum Kanseri Belirtileri Nelerdir? Doktora Ne Zaman Başvurulmalı?
Kolon ve rektum kanserinin en sık belirtileri; birkaç günden uzun süren bağırsak alışkanlığı değişikliği (ishal, kabızlık, dışkının incelmesi), dışkıda parlak kırmızı veya koyu renkli kan, karın krampı veya ağrısı, kansızlık, halsizlik ve istemsiz kilo kaybıdır. Bu belirtilerin çoğu hemoroid veya bağırsak enfeksiyonu gibi çok daha sık görülen durumlardan da kaynaklanabilir; ancak süren ya da tekrarlayan belirtiler mutlaka bir hekim tarafından değerlendirilmelidir. Erken evrede ise kanser hiç belirti vermeyebilir.
Kolon ve rektum kanserinde hangi belirtiler görülür?
Belirtiler hastalığın yerine ve büyüklüğüne göre değişir. En sık bildirilenler şunlardır:
Bağırsak alışkanlığında değişiklik: Birkaç günden uzun süren ishal, kabızlık veya dışkının incelmesi.
Boşalmama hissi: Tuvalete çıkınca bile geçmeyen, dışkılama ihtiyacı hissi.
Rektal kanama: Dışkıda veya dışkılama sırasında parlak kırmızı kan.
Dışkıda koyu renkli kan: Dışkının koyu kahverengi veya siyah görünmesi. Kan her zaman gözle görülmez, dışkı normal görünebilir.
Karın krampı veya ağrısı: Süren veya tekrarlayan karın rahatsızlığı.
Halsizlik ve yorgunluk: Nedeni açıklanamayan bitkinlik.
İstemsiz kilo kaybı: Diyet veya egzersiz değişikliği olmadan kilo vermek.
Kansızlık neden ilk belirti olabilir?
Tümörden sindirim sistemine olan küçük ve sürekli kanamalar gözle görülmeyebilir; ancak zamanla kan kaybı birikir ve kırmızı kan hücrelerinin azalmasına (kansızlık) yol açar. Bu nedenle bazı hastalarda kolorektal kanserin ilk işareti, başka bir nedenle yapılan kan tahlilinde saptanan düşük hemoglobin değeridir. Açıklanamayan kansızlık, özellikle demir eksikliği tipinde ise bağırsak kaynaklı bir nedenin araştırılmasını gerektirebilir.
Rektum kanserinin belirtileri kolon kanserinden farklı mıdır?
Tümörün yerleşimine göre belirtiler değişebilir. Dışkıya yakın bölgelerde (rektum ve kolonun son kısmı) yerleşen tümörler daha çok dışkılama alışkanlığında değişiklik, boşalmama hissi ve görünür kanamayla kendini gösterebilir. Kolonun başlangıç bölümünde (sağ kolon) yerleşen tümörler ise daha çok gözle görülmeyen kanama nedeniyle gelişen kansızlık ve halsizlikle ortaya çıkabilir. Bu bir genelleme olup her hastada böyle seyretmez.
Bu belirtiler her zaman kanser anlamına mı gelir?
Hayır. Yukarıdaki belirtilerin çoğu; hemoroid, anal çatlak, bağırsak enfeksiyonları, irritabl bağırsak sendromu veya iltihabi bağırsak hastalıkları gibi çok daha sık görülen durumlardan kaynaklanır. Ancak en sık yapılan hatalardan biri, dışkıdaki kanı kendi kendine hemoroide bağlayıp beklemektir. Belirtinin nedenini ancak muayene ve gerekli tetkikler ortaya koyabilir.
Hızlı değerlendirme gerektiren durumlar Aşağıdakilerden biri varsa vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun: • Çok miktarda kanama veya kanamayla birlikte baş dönmesi, bayılma hissi • Gaz ve dışkı çıkaramama, şiddetli karın şişliği ve kusma • Şiddetli, dinmeyen karın ağrısı • Kısa sürede hızlı ve açıklanamayan kilo kaybı
Ne zaman doktora başvurulmalı?
Bağırsak alışkanlığındaki değişiklik birkaç günden uzun sürüyorsa, dışkıda kan fark ettiyseniz, açıklanamayan kansızlık veya kilo kaybı varsa beklemeden bir hekime başvurmanız önerilir. Belirtisi olmayan kişiler için de yaşa ve risk durumuna göre kolorektal kanser taramaları vardır; ailesinde kolorektal kanser veya polip öyküsü olanlarda tarama daha erken yaşta gündeme gelebilir. Hangi testin ne zaman uygun olduğuna hekiminizle birlikte karar verebilirsiniz.
Risk faktörleri hakkında ayrıntılı bilgi için Kolorektal Kanser Risk Faktörleri yazımıza göz atabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Dışkıda kan görmek kolon kanseri demek midir?
Hayır. Dışkıda kan çoğunlukla hemoroid veya anal çatlak gibi çok daha sık görülen nedenlerden kaynaklanır. Ancak kanamanın nedenini kendi kendinize hemoroid diye varsaymamalısınız; çünkü kolon ve rektum kanseri de parlak kırmızı veya koyu renkli kanamaya yol açabilir. Dışkıda kan fark ettiğinizde, kısa sürede bir hekimle görüşerek nedenin araştırılması önerilir.
Kolon kanseri ağrıya neden olur mu?
Bazı hastalarda karında kramp tarzında veya sürekli bir ağrı ve rahatsızlık hissi görülebilir; ancak ağrı her hastada olmaz ve erken evrede çoğu zaman yoktur. Ağrının olmaması kanseri dışlamaz. Karın ağrısı tek başına kolon kanseri anlamına da gelmez; süresi, tekrarlaması ve eşlik eden belirtiler değerlendirmede önemlidir.
Kolon kanserinde dışkı nasıl görünür?
Dışkı bazen incelmiş görünebilir, koyu kahverengi veya siyah renk alabilir ya da parlak kırmızı kan içerebilir. Ancak kanama çoğu zaman gözle görülmez ve dışkı normal görünür. Bu nedenle dışkının görünümüne bakarak kanseri dışlamak ya da doğrulamak mümkün değildir; şüphe durumunda tetkik gerekir.
Belirti olmadan kolon kanseri olabilir mi?
Evet. Kolorektal kanserler, özellikle erken evrede, hiç belirti vermeyebilir. Poliplerin çoğu da belirti vermez. Bu nedenle belirtisi olmayan kişilerde de yaşa ve risk durumuna göre planlanan tarama testleri önemlidir. Taramaya hangi yaşta ve hangi yöntemle başlanacağına hekiminizle birlikte karar verebilirsiniz.
Belirtiler ne kadar sürerse doktora gitmeliyim?
Bağırsak alışkanlığındaki değişiklik birkaç günden uzun sürüyorsa ya da dışkıda kan, açıklanamayan kansızlık veya kilo kaybı fark ettiyseniz beklemeden bir hekime başvurmalısınız. Belirtilerin kendiliğinden geçmesini beklemek yerine nedenini araştırmak, kolay tedavi edilebilir durumları da kanseri de erken saptama şansını artırır.
Sonuç ve randevu
Kolon ve rektum kanserinin belirtileri çoğu zaman başka hastalıklarla karışabilir; erken evrede ise hiç olmayabilir. Süren veya tekrarlayan şikâyetlerde kendi kendinize teşhis koymak yerine bir hekime başvurmak en doğru adımdır.
Kişisel durumunuzla ilgili değerlendirme için WhatsApp hattından yazabilir ya da Acıbadem Atakent Hastanesi üzerinden randevu oluşturabilirsiniz.
Acil durumlarda WhatsApp yerine lütfen 112'yi arayın. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararı için muayene gerekir.
İlgili Yazılar
Kaynaklar
Kaynaklar genel bilgi için verilmiştir; kişisel tıbbi kararlar hekim değerlendirmesiyle verilmelidir. Her hastanın durumu farklıdır; tedavi sonuçları kişiye göre değişir ve herhangi bir sonuç garanti edilemez.
Yorumlar